کتابشناسی حدیثی - ۴

مسند چه کتابی است ؟

از ع. حمزه یی

                     کتابی است که در آن مولف روایات هر یک از صحابه را -  با هر موضوعی که باشد -  تحت یک باب آورده است . بدون آنکه نسبت به صحت احادیث آن نظر خاصی ارائه نماید . همچنین در کتاب مسند ، مجموعه احادیث هر راوی را مسند وی گویند مثلاْ مسند ابوبکر ، مسند عمر ، مسند عثمان ، مسند علی علیه السلام و ... در مسند احمد بن حنبل .

                   در مسند ، سند روایات بطور کامل درج شده است . همچنین متن روایات از آراء صحابه ، تابعین و ... تجرید شده است .  

                     اسامی صحابه در مسند بر اساس حروف الفبا و یا سبقت در اسلام و یا بر مبنای انساب تنظیم شده است مانند بنی هاشم و ...  .

عصر تدوین و تالیف مسانید اواخر قرن ۲ و  نیمه ی اول قرن ۳ می باشد .

                       از جمله مسانید می توان به مسند  سلیمان بن جارود طیالسی (م ۲۰۴) ؛ مسند عبیدالله بن موسی (م ۲۱۳) ؛ مسند عثمان بن ابی شیبه (م ۲۳۹) و نیز مسند احمد بن حنبل ( ۱۶۴ - ۲۴۱ ه. ق)که از شهرت زیادی نیز برخوردار است اشاره نمود .

                   دو نقص مسند این است که اولا دسته و بندی و تبویت روایات در آن وجود ندارد و دوم اینکه روایات مسند اعم از صحیح و ضعیف است . یعنی در بر گیرنده ی روایات صحیح و ضعیف می باشد .